Chemex Six Cup Classic: kafe filtër e pastër nga një klasik i dizajnit

Në Kosovë dhe Shqipëri kafeja zakonisht do të thotë espreso, makiato ose kafe turke. Gjithnjë e më shumë kafene në Prishtinë dhe Tiranë po ofrojnë edhe kafe filtër, dhe një nga mjetet më të njohura për ta bërë në shtëpi është Chemex. Ky enë xhami në formë ore rëre, me jakë druri, u shpik nga kimisti Peter Schlumbohm në vitin 1941. Prodhohet në Massachusetts dhe është pjesë e koleksionit të përhershëm të Muzeut të Artit Modern në Nju Jork.

Këtë vlerësim e kemi bazuar në specifikimet e Chemex, testet e pavarura të Serious Eats dhe Tom's Guide dhe përvojat e shumë pronarëve. Nuk e kemi provuar vetë. Shohim shijen, filtrat e trashë, madhësitë, pastrimin, brishtësinë dhe krahasimin me Hario V60.

Si duket dhe nga çfarë është bërë?

Chemex është një copë e vetme xhami borosilikat, i njëjti lloj që përdoret në laboratorë, në formë balloni me majë konike. Jaka e drurit, e lidhur me një rrip lëkure, shërben si dorezë që nuk nxehet. Në grykë ka një kanal që lë ajrin të dalë dhe e bën derdhjen të lehtë.

Modeli me gjashtë filxhanë është 21,6 cm i lartë dhe rreth 13 cm i gjerë, mjaft kompakt për shumicën e dollapëve. Ekzistojnë edhe versione Glass Handle me dorezë xhami pa dru e lëkurë, modele të fryra me dorë, ChemAer dhe kafebërësi elektrik Ottomatic. Serious Eats zgjodhi pikërisht Glass Handle për sasi të mëdha, sepse mbahet më lehtë.

Pse filtrat janë sekreti dhe njëkohësisht problemi?

Karakteri i kafes vjen kryesisht nga filtrat Bonded, që sipas kompanisë bazohen në letër laboratorike. Tom's Guide citon pretendimin e Chemex se janë deri në 30% më të trashë se filtrat e markave të tjera. Ata e ngadalësojnë rrjedhjen dhe mbajnë më shumë vajra e grimca, prandaj kafeja del kaq e pastër. Studimet e përmbledhura në Wikipedia sugjerojnë gjithashtu se filtrimi me letër ul cafestolin, një përbërës i lidhur me kolesterolin më të lartë.

Ana tjetër është kostoja dhe përshtatja. Tom's Guide i llogariti rreth 11 cent amerikanë për copë, më shtrenjtë se filtrat e V60 ose AeroPress, dhe vuri re se filtrat e lirë gjenerikë nuk përshtaten mirë e lëshojnë kafe. Në rajonin tonë filtrat origjinalë gjenden më shpesh në dyqane specializuese ose online, prandaj ia vlen t'i blini me sasi.

• Rrathë dhe katrorë të palosur paraprakisht
• Natyralë (të pazbardhur) ose të bardhë
• Forma gjysmëhëne dhe rrethi të papalosura

Si shijon kafeja e Chemex?

Recensentët e pavarur pajtohen për shijen. Serious Eats lavdëroi qartësinë dhe mënyrën si dalin notat e kafes. Tom's Guide e gjeti kafen të lehtë, aromatike, pa llum e pa hidhësi, dhe e preferoi para French press dhe moka-s. Kush është mësuar me espreso të fortë do ta gjejë më të lehtë, por shumë më të butë.

Përgatitja është e thjeshtë: shpëlani filtrin, shtoni kafe të bluar mesatarisht të trashë, lagni me pak ujë të nxehtë që të fryhet, pastaj derdhni pjesën tjetër në disa hapa. Filtri i trashë e zgjat kohën krahasuar me V60, por Tom's Guide e gjeti metodën të lehtë për t'u mësuar. Mund të përdoret edhe për çaj me gjethe.

Chemex apo Hario V60?

V60 kushton shumë më pak, jep pak më shumë trupësi dhe më shumë kontroll për një filxhan. Chemex është më i mirë kur bëni disa filxhanë njëherësh dhe jep rezultat edhe më të pastër falë filtrave. Tom's Guide, duke i provuar të dy njëkohësisht, i gjeti të ngjashëm në cilësi, me Chemex më të lehtë e më aromatik. Serious Eats e shpalli V60 pour-over-in më të mirë në përgjithësi dhe Chemex më të mirin për sasi të mëdha.

Si pastrohet dhe sa i qëndrueshëm është?

Xhami nuk thith shije, prandaj pastrimi është i lehtë. Chemex thotë se ena mund të futet në enëlarëse pasi të hiqni jakën dhe lidhësen, por rekomandon larje me dorë me furçë për të ulur rrezikun e thyerjes. Zgjidhja e jakës çdo herë është një punë e vogël që Tom's Guide e gjeti pak të bezdisshme.

Gjatë përgatitjes xhami nxehet, ndaj mbajeni gjithmonë nga jaka ose doreza. Një goditje te rubineti ose banaku mund ta çajë, dhe ky është rreziku kryesor për jetëgjatësinë.

Cilën madhësi të zgjidhni?

Meqë Chemex e llogarit filxhanin rreth 150 ml, modeli me gjashtë filxhanë mbush dy deri në tre gota të zakonshme, mjaft për një çift ose familje të vogël. Modeli me tre filxhanë është për një person, ndërsa ata me tetë e dhjetë për familje të mëdha ose kur keni mysafirë. Nëse nuk ju pëlqen lidhësja prej lëkure ose doni kapje më të lehtë, merrni një model Glass Handle.

Specifikimet kryesore

Kapaciteti

Rreth 890 ml (Chemex e llogarit një filxhan 5 oz, rreth 150 ml)

Përmasat

Lartësia 21,6 cm, diametri 13 cm

Materialet

Xham borosilikat, jakë druri e lëmuar, lidhëse lëkure

Filtrat

Chemex Bonded (FP-1, FC-100, FS-100, FSU-100)

Madhësi të tjera

3, 8 dhe 10 filxhanë

Pastrimi

Në enëlarëse pa jakë; rekomandohet larje me dorë

Prodhuar në

Massachusetts, SHBA

Alternativa për t’u marrë parasysh

• Hario V60: Shumë më i lirë, më fleksibël për një filxhan dhe me filtra më të lirë.
• AeroPress Clear: I fortë, i lehtë për udhëtim dhe i shpejtë për një ose dy filxhanë.
• Kalita Wave: Filtër me fund të sheshtë që jep rezultate të qëndrueshme më lehtë.

Pyetje të shpeshta

Chemex është provë se një dizajn i mirë nuk plaket. Jep kafe filtër jashtëzakonisht të pastër për disa veta njëherësh dhe duket bukur në çdo kuzhinë. Filtrat kushtojnë më shumë dhe xhami kërkon kujdes, por për kë do një alternativë të qetë ndaj espresos së përditshme, mbetet një nga zgjedhjet më të mira.

Si e bëjmë kërkimin: Vlerësimet bazohen te specifikimet e prodhuesit, testet e pavarura të publikuara dhe përvojat e përdoruesve. Nota e krahason produktin me të tjerët e së njëjtës klasë.